Bir hukuk davası açarken mahkeme veznesine yatırılması gereken harçları önceden bilmek, dava masraflarını planlamanızı kolaylaştırır. Bu araç, dava değerini ve mahkeme türünü girdiğinizde 2026 yılı başvurma harcını, nispi harcın dörtte biri oranındaki peşin harcı ve toplam ödenmesi gereken tutarı hesaplar. Maktu harca tabi davalarda güncel tutar araçta otomatik uygulanır.
Dava harcı hesaplama aracı nasıl kullanılır?
Dava açmadan önce mahkeme veznesine yatırılacak harçları bilmek, dava masraflarını planlamanın ilk adımıdır. Araç, girdiğiniz bilgilere göre başvurma harcını, peşin nispi harcı ve dava açılırken ödenecek toplam harcı gösterir. Kullanım sırası şöyledir:
- Mahkeme türü: Davanın açılacağı mahkemenin asliye mi yoksa sulh mahkemesi mi olduğunu seçin. Örneğin kira ilişkisinden doğan alacak ve tahliye davaları kural olarak sulh hukuk mahkemesinde, genel alacak ve tazminat davaları asliye hukuk mahkemesinde görülür. İş ve aile mahkemeleri de asliye düzeyindeki mahkemelerdir.
- Dava türü: Dava konusunun para ile ölçülebilir olup olmadığını belirtin. Alacak, tazminat ve tapu iptali gibi davalar nispi harca; boşanma, velayet veya tespit gibi davalar maktu harca tabidir.
- Dava değeri: Para alacaklarında talep ettiğiniz asıl alacak tutarını, dava tarihine kadar işlemiş faizi de istiyorsanız bu tutarı ekleyerek girin. Bu bilgi; sözleşme, fatura, senet, kira sözleşmesi veya bilirkişi raporundan alınabilir. Taşınmaz davalarında tapu kaydı ve emsal değerler yol gösterir.
- Sonuç: Araç, 2026 yılı başvurma harcını, binde 68,31 oranındaki nispi karar ve ilam harcını, bunun dörtte biri olan peşin harcı ve dava sonunda tamamlanacak kalan kısmı ayrı ayrı gösterir.
Dava harcı nedir? Hukuki dayanak
Harç, devletin yargı hizmetinden yararlananlardan aldığı mali bir yükümlülüktür ve 492 sayılı Harçlar Kanunu ile bu kanuna ekli tarifelerde düzenlenir. Hukuk davalarında harçlar iki ana gruba ayrılır. Başvurma harcı, davanın açılmasıyla birlikte alınan sabit bir tutardır. Karar ve ilam harcı ise davanın sonunda verilen karar üzerinden alınır; dava konusu para ile ölçülebiliyorsa nispi, ölçülemiyorsa maktu olarak hesaplanır. Nispi harcın dörtte biri dava açılırken peşin olarak alınır.
Harç, gider avansından ayrı bir kalemdir. Gider avansı; tebligat, bilirkişi, tanık ve keşif gibi yargılama giderleri için 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu uyarınca ayrıca yatırılır ve kullanılmayan kısmı dava sonunda iade edilir. Bu araç yalnızca harç tutarlarını hesaplar; gider avansı ve vekalet harcı gibi kalemlerin güncel tutarları ayrıca dikkate alınmalıdır.
Dava harcı nasıl hesaplanır? 2026 tutarları
| Harç kalemi | Hesaplama | 2026 değeri |
|---|---|---|
| Başvurma harcı (asliye) | Sabit tutar | 732,00 TL |
| Başvurma harcı (sulh) | Sabit tutar | 335,20 TL |
| Nispi karar ve ilam harcı | Dava değeri × binde 68,31 | Değere göre |
| Peşin harç | Nispi harç / 4 | Değere göre |
| Maktu harç | Sabit tutar | Araçta otomatik uygulanır |
Formül şu şekilde özetlenebilir:
- Nispi harç = Dava değeri × 0,06831
- Peşin harç = Nispi harç / 4
- Dava açılırken ödenecek toplam harç = Başvurma harcı + Peşin harç
- Karar aşamasında tamamlanacak harç = Nispi harç − Peşin harç
Davanın sonunda karar harcı, hüküm altına alınan tutar üzerinden yeniden hesaplanır. Davanın tamamen kabulü halinde kalan dörtte üçlük kısım kural olarak aleyhine hüküm kurulan tarafa yüklenir. Davanın reddi veya kısmen kabulü halinde ise harçların hangi tarafça karşılanacağı mahkemece ayrıca belirlenir.
Örnek dava harcı hesaplamaları
Aşağıdaki tablodaki dava değerleri yalnızca örnek olarak seçilmiştir. Gider avansı ve vekalet harcı tutarlara dahil değildir.
| Senaryo | Mahkeme | Dava değeri | Nispi harç | Peşin harç | Başvurma harcı | Açılışta toplam |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. Alacak davası | Asliye | 100.000,00 TL | 6.831,00 TL | 1.707,75 TL | 732,00 TL | 2.439,75 TL |
| 2. Tazminat davası | Asliye | 500.000,00 TL | 34.155,00 TL | 8.538,75 TL | 732,00 TL | 9.270,75 TL |
| 3. Kira alacağı davası | Sulh | 60.000,00 TL | 4.098,60 TL | 1.024,65 TL | 335,20 TL | 1.359,85 TL |
| 4. Tapu iptal ve tescil | Asliye | 1.000.000,00 TL | 68.310,00 TL | 17.077,50 TL | 732,00 TL | 17.809,50 TL |
Senaryo 1: 100.000,00 × 0,06831 = 6.831,00 TL nispi harç hesaplanır. Dörtte biri olan 1.707,75 TL, 732,00 TL başvurma harcıyla birlikte dava açılırken yatırılır. Dava tamamen kabul edilirse kalan 5.123,25 TL karar aşamasında dikkate alınır.
Senaryo 3: Kiracıdan tahsil edilemeyen 60.000,00 TL kira bedeli için sulh hukuk mahkemesinde dava açıldığında, başvurma harcı daha düşük olduğundan açılış maliyeti 1.359,85 TL olur. Talep edilecek kira tutarını dönem dönem görmek için kira alacağı hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Senaryo 4: Taşınmazın aynına ilişkin davalarda dava değeri kural olarak taşınmazın dava tarihindeki değeridir. Değerin gerçeğe uygun gösterilmemesi halinde mahkeme, keşif ve bilirkişi incelemesi sonrasında eksik harcın tamamlanmasını isteyebilir.
Kısmen kabul edilen davada harç nasıl kesinleşir?
Davanın tamamen kabul edilmediği durumlarda karar harcı, hüküm altına alınan tutar üzerinden hesaplanır. Örneğin 100.000,00 TL değerle açılan bir davada mahkeme 60.000,00 TL’yi kabul etmiş olsun. Bu durumda karar ve ilam harcı 60.000,00 × 0,06831 = 4.098,60 TL olur. Davacının dava açarken yatırdığı 1.707,75 TL peşin harç bu tutardan mahsup edilir ve kalan 2.390,85 TL’nin davalıdan tahsiline karar verilir. Davacının yaptığı başvurma harcı ve peşin harç gibi giderler ise tarafların haklılık oranına göre paylaştırılır. Bu örnek yalnızca yöntemi göstermek içindir; somut kararda mahkemenin hükmü belirleyicidir.
İcra takiplerinde harçlar
Bu araç hukuk mahkemelerinde açılan davalara ilişkin harçları hesaplar. İcra takiplerinde ise peşin harç, tahsil harcı ve cezaevi harcı gibi farklı kalemler ve farklı oranlar uygulanır. İlamlı veya ilamsız icra takibi başlatmayı düşünüyorsanız bu kalemlerin ayrıca hesaplanması gerekir. Dava sonunda verilen kararın icraya konulması halinde karar harcı ve yargılama giderleri de takip alacağına eklenebilir.
Dava değeri nasıl belirlenir?
Para alacaklarında dava değeri, talep edilen asıl alacak tutarıdır; dava tarihine kadar işlemiş faiz de talep ediliyorsa harca esas değere eklenir. Dava tarihinden sonra işleyecek faiz ise harca esas değere dahil edilmez. Taşınmazlara ilişkin davalarda dava tarihindeki değer, kira tespiti ve tahliye gibi özel davalarda ise kanunda öngörülen özel kurallar esas alınır.
Alacağın miktarını dava açarken tam olarak belirlemek mümkün değilse, belirsiz alacak davası açılarak başlangıçta asgari bir değer gösterilebilir. Bu durumda harç gösterilen değer üzerinden alınır; değer daha sonra artırıldığında fark tutar üzerinden harç tamamlanır. Bu tamamlama tutarını ıslah harcı hesaplama aracı ile görebilirsiniz.
Sık açılan davalarda harç türü
- Alacak ve tazminat davaları: Talep edilen tutar üzerinden nispi harç alınır.
- İşçilik alacağı davaları: Kıdem, ihbar ve fazla mesai gibi talepler para ile ölçüldüğünden nispi harca tabidir; belirsiz alacak davasında başlangıç değeri esas alınır.
- Tapu iptali ve tescil, ortaklığın giderilmesi: Taşınmazın değeri veya davacının payına düşen değer esas alınarak hesaplama yapılır.
- Boşanma, velayet ve nafakanın kaldırılması: Para ile ölçülemeyen talepler maktu harca tabidir; boşanmayla birlikte maddi ve manevi tazminat da isteniyorsa bu talepler için ayrıca nispi harç hesaplanır.
- Tespit davaları: Kural olarak maktu harç alınır; ancak tespiti istenen hakkın doğrudan bir para alacağına yönelik olduğu durumlarda harcın niteliği ayrıca değerlendirilebilir. Dava türünden emin değilseniz araçta seçenekleri karşılaştırarak olası tutar aralığını görebilirsiniz.
Harçtan muafiyet ve adli yardım
- Mali durumu yargılama giderlerini karşılamaya yetmeyen kişiler, iddiaları açıkça dayanaksız olmamak kaydıyla Hukuk Muhakemeleri Kanunu kapsamında adli yardım talebinde bulunabilir. Talebin kabulü halinde harç ve giderler geçici olarak ödenmeden yargılama yürütülür.
- Bazı kişi ve kurumlar ile bazı dava türleri, kanunlarda yer alan özel hükümler nedeniyle harçtan muaf tutulmuştur. Muafiyetin kapsamı her dava için ayrıca kontrol edilmelidir.
- Muafiyet veya adli yardım, karşı tarafın davayı kaybetmesi halinde harçtan sorumlu tutulmasına engel olmaz.
Süreler, eksik harç ve usul
Harç eksik yatırılırsa mahkeme, eksikliğin tamamlanması için süre verir. Harçlar Kanunu’na göre harcı ödenmeyen işlemlere devam edilmez; eksiklik giderilmezse dava açılmamış sayılmak dahil önemli usul sonuçları doğabilir. Bu nedenle harç ödemesinin dava dilekçesiyle birlikte eksiksiz yapılması ve mahkemenin verdiği sürelerin takip edilmesi gerekir.
Bazı uyuşmazlıklarda dava açmadan önce zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekir. İşçi-işveren uyuşmazlıkları, ticari alacaklar, tüketici uyuşmazlıklarının bir bölümü ve kira ilişkisinden doğan bazı uyuşmazlıklar bu kapsamdadır. Arabuluculuk şartı yerine getirilmeden açılan dava usulden reddedilir ve yatırılan harçlar boşa gidebilir. Arabuluculuk ücretini önceden görmek için arabuluculuk ücreti hesaplama aracından yararlanabilirsiniz.
Sık yapılan hatalar ve dikkat edilecek noktalar
- Harç ile gider avansını karıştırmak: Harç devlete ödenen bir yükümlülüktür; gider avansı ise yargılama giderleri için yatırılan ve kullanılmayan kısmı iade edilen bir tutardır.
- Yanlış mahkeme seçmek: Görevsiz mahkemede açılan davada süre ve masraf kaybı yaşanabilir; başvurma harcı da mahkeme türüne göre değişir.
- Dava değerini düşük göstermek: Değerin gerçeğe aykırı düşük gösterilmesi, harç tamamlama ve ileride talep artırımı sorunlarına yol açabilir.
- Karşı vekalet ücretini hesaba katmamak: Davanın kaybedilmesi halinde harçların yanında karşı taraf lehine vekalet ücreti de gündeme gelir. Bu tutarı vekalet ücreti hesaplama aracı ile öngörebilirsiniz.
Eryaman ve Etimesgut’ta dava açarken harç ödemesi
Eryaman, Etimesgut, Sincan ve Elvankent’te ikamet edenlerin taraf olduğu davalar, yetki kurallarına göre çoğunlukla Ankara Batı Adliyesi’nde görülür. Eryaman’da oturan bir davacı, harç ve gider avansını adliyedeki vezneye veya UYAP üzerinden elektronik olarak yatırabilir. Elektronik ortamda açılan davalarda harç tutarı sistem tarafından hesaplanır; yine de dava değerinin ve mahkeme türünün doğru seçilmesi, hesaplanan tutarın doğruluğu için belirleyicidir. Ödeme yapıldıktan sonra harç makbuzunun veya elektronik ödeme kaydının saklanması, ileride yargılama giderlerinin karşı taraftan istenmesi sırasında ödemenin kolayca gösterilmesini sağlar.
Dava öncesinde sözleşme, fatura, senet, kira sözleşmesi, tapu kaydı, ihtarname ve varsa arabuluculuk son tutanağı gibi belgelerin hazırlanması, hem dava değerinin hem de görevli ve yetkili mahkemenin belirlenmesini kolaylaştırır. Eryaman bölgesinde dava hazırlığı yapanlar, dava türlerine ilişkin genel bilgiler için hizmet alanlarımızı inceleyebilir.
Sonuçların değerlendirilmesi
Bu araçla yapılan hesaplama ve sayfadaki açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş yerine geçmez. Dava türü, mahkeme, dava değeri ve muafiyet durumu her somut olayda farklı olabileceğinden ödenecek harç araçtaki sonuçtan farklı çıkabilir. Sorularınız için iletişim sayfası üzerinden büromuza ulaşabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Dava harcı ne kadar 2026?
2026 yılında başvurma harcı asliye mahkemelerinde 732,00 TL, sulh mahkemelerinde 335,20 TL’dir. Para ile ölçülebilen davalarda ayrıca dava değerinin binde 68,31’i oranında nispi harç hesaplanır ve bunun dörtte biri dava açılırken peşin ödenir. Örneğin 100.000,00 TL’lik bir alacak davasında asliye mahkemesinde açılışta 2.439,75 TL harç yatırılır. Gider avansı ve vekalet harcı ayrıca eklenir.
Dava harcını kim öder?
Dava açılırken başvurma harcını ve peşin harcı davacı yatırır. Yargılama sonunda harçlar yargılama giderleri arasında yer alır ve kural olarak aleyhine hüküm verilen tarafa yüklenir. Davanın kısmen kabulü halinde giderler tarafların haklılık oranına göre paylaştırılır. Davacı, kazandığı davada ödediği harcı karar ilamına dayanarak karşı taraftan tahsil edebilir; ödeme yapılmazsa ilamlı icra yoluna başvurulabilir.
Maktu harç ile nispi harç arasındaki fark nedir?
Nispi harç, dava konusu para ile ölçülebilen davalarda dava değerinin belirli bir oranı olarak hesaplanır; 2026 yılında bu oran binde 68,31’dir ve değer arttıkça harç da artar. Maktu harç ise boşanma, velayet veya tespit davaları gibi para ile ölçülemeyen davalarda alınan, dava değerinden bağımsız sabit bir tutardır. Maktu harcın güncel tutarı araçta otomatik uygulanır.
Peşin harç nedir, kalan harç ne zaman ödenir?
Peşin harç, nispi karar ve ilam harcının dörtte biridir ve dava açılırken yatırılır. Kalan dörtte üçlük kısım davanın sonunda, hüküm altına alınan tutar üzerinden hesaplanan karar harcından peşin harç düşülerek belirlenir. Bu kalan kısım kural olarak davayı kaybeden tarafa yüklenir ve kararla birlikte tahsil edilir. Dava reddedilirse harç sorumluluğu ayrıca belirlenir.
Harç ödeyemeyecek durumdaysam dava açabilir miyim?
Mali durumu nedeniyle yargılama giderlerini kısmen veya tamamen ödeyemeyecek kişiler, iddialarında açıkça dayanaksız olmamak kaydıyla mahkemeden adli yardım talep edebilir. Talebin kabulü halinde harç ve giderler geçici olarak ödenmeden yargılama yürütülür. Gelir durumunu ve geçim koşullarını gösteren belgelerin talebe eklenmesi gerekir; mahkeme bu belgeleri değerlendirerek karar verir. Dava kaybedilirse harçlar sonradan talep edilebilir.
Harç eksik yatırılırsa ne olur?
Harç eksik yatırıldığında mahkeme eksikliğin tamamlanması için süre verir. Harcı ödenmeyen işlemlere devam edilmediği için eksiklik giderilmezse dava ilerlemez ve dava açılmamış sayılmak gibi ağır usul sonuçları doğabilir. Bu nedenle dava değerinin doğru belirlenmesi, harcın dava dilekçesiyle birlikte eksiksiz yatırılması ve mahkemenin verdiği sürelerin yakından takip edilmesi önemlidir. Harç ödemesine ait makbuz dosyada saklanmalıdır.
Dava harcı UYAP üzerinden ödenebilir mi?
Evet. UYAP üzerinden elektronik olarak açılan davalarda harç ve gider avansı, sistemde hesaplanan tutar üzerinden banka kartı veya ilgili ödeme kanallarıyla yatırılabilir. Fiziki olarak açılan davalarda ise ödeme adliyedeki vezneye yapılır. Her iki yöntemde de dava değerinin ve mahkeme türünün doğru girilmesi gerekir; aksi halde harç eksik veya fazla hesaplanabilir.